|

HANGİ LASTİĞİ SEÇMELİYİM ?
Hepimiz ne
tür ekipman? hangi marka? hangi model? diye kafa yoruyoruz kuşkusuz.
En büyük
sorun ise alacağınız lastiğin nasıl olduğunu oynamadan bilememek.
Bu yazıda
almayı düşündüğünüz lastik ile hiç oynamadan onun hakkında fikir edinmenize
yardımcı olacak bilgiler vermek istiyorum.
Fakat hemen
belirteyim masa tenisinde "iyi ekipman" yoktur "uygun ekipman" vardır. Hiç bir
teknoloji bir ekipmanı hem hızlı, hem spinli, hem de kontrollü olarak üretmeye
müsade etmez. Bir yerden alırken bir yerden vermeye mecbursunuz işte bu yüzden
hız-spin-kontrol üçlüsünde size en uygun oranı yakalamaya çalışmalısınız
(Bunları kullanılan tahtanın özellikleri de etkileyecektir).
Her ne kadar
onlarca markanın sunduğu yüzlerce model olsa da sonuçta beğenimize sunulan
modeller bir kaç özelliğe göre sınıflandırılabilirler.
Yapışkan/yapışkan olmayan yüzeyli, İnce veya kalın lastikli, sert veya yumuşak
süngerli, yumuşak veya sert lastikli, kalın veya ince süngerli, süngeri veya
lastiği veya her ikisi de gergin üretilmiş ve üretilmemiş lastikler gibi...
Yukarıda
yazılan özellikler lastiklerin oyun karakterlerini belirlemektedir. Şimdi bu
özelliklerin lastiğe etkilerini inceleyelim.
Lastiğin
yüzeyinin yapışkan olup olmaması
Bunun
açıklaması lastik yüzeyinin topu ne kadar tuttuğudur. Bazı lastikleri topun
üstüne koyup raketi kaldırdığınızda topun da beraber geldiğini görürsünüz, ancak
bazı lastikler topu tutmaz. Topu tutan ve topa yapışan lastiklerle daha çok spin
üretebilirsiniz, bu iyi gibi gözükebilir, fakat
lastiğiniz
ne kadar çok spin üretirse rakibinizin spininden de o oranda fazla
etkilenecektir.
Yapışkan
yüzeyli bir lastikle yavaş vuruşlarda bile topa çok iyi falso verebilir ve daha
etkin servisler atabilirsiniz. Bu bir avantajdır, fakat aynı şekilde rakibin
servislerinden de o oranda etkilenirsiniz. Yani rakibinizin servislerinde sorun
yaşıyorsanız yapışkan yüzeyli lastikler size uygun değildir.
Yüzeyi
yapışkan lastiklere örnek olarak Friendship 729, DHS hurricane II, Juic 999,
Stiga neos tacky, Butterfly Tackifire Special gibi lastikler gösterilebilir.
Genelde en yapışkan yüzeyli lastikler Çin lastikleridir.
Yüzeyi
yapışkan olmayan lastikler ise daha az spin üretirler. Özellikle servislerde
topa iyi bir spin verebilmek için güçlü ve kıvrak bir bileğe sahip olmanız
gerekir. Fakat bu tür lastiklerle rakibin falsolarından daha az etkilenirsiniz.
Bu tür
lastikler yüzeyi yapışkan olan lastiklere göre daha çeşitlidir (Butterfly
Sriver, Stiga Mendo, Joola Samba, Tibhar Rapid gibi). Yüzeyi yapışkan olan
lastikler topu daha fazla tuttuklarından hızları daha az olur.
Lastiğin ince
veya kalın olması
Uluslararası
Masa Tenisi Federasyonu (ITTF) lastik ve süngerin toplam kalınlığının 4mm den
fazla olamayacağını kurala bağlamıştır. Süngerlerin kalınlıkları 0 ile 2.6 mm
arasında olabilmektedir. Max olarak belirtilen lastiklerde ise sünger kalınlığı,
ITTF limiti olan 4 mm den lastiğin kalınlığı çıkartılınca geriye kalan kısımdır.
Örneğin
lastik kalınlığı 1.7 mm ise max sünger kalınlığı 2.3 mm olabilir. Lastiğin
kalınlığı kataloglarda gösterilmez ve genellikle iki farklı kalınlık kulanılır.
Örnekte belirtildiği gibi 1.7mm kalınlığındaki lastiklere uygulanabilecek
maksimum sünger kalınlığı 2.3mm dir. Son 1-2 yıl içinde 1.4 ve 1.5 mm
kalınlığındaki lastikler üretilmeye başlanmıştır. Bu tür lastiklerin maksimum
sünger kalınlığı 2.5 ve 2.6 mm olabilmektedir.
Peki
lastiğin ince veya kalın olması neye etki eder? İnce lastik kalın sünger
anlayışıyla üretilmiş lastikler (Stiga innova premium, Juic driva smash ultima,
Tibhar makss, Donic s40, 729, Double Happiness hurricane II),
hızlarını
lastikten çok süngere borçludurlar ve asıl hızlarını hızlandırıcı zamk
(solüsyon) kullanıldığında gösterirler.
İnce lastik
kalın sünger anlayışla üretilen lastikler yüzeylerinin yapışkan olup
olmamasından bağımsız olarak daha çok spin üretirler. Bunun sebebi ince lastiğin
daha elastik olması ve vuruş anında topu daha rahat kavramasıdır. Lastiğin ince
olmasının bir diğer etkisi de yavaş vuruşlarda (servis karşılama, itme, kesme
gibi vuruşlarda) daha kontrollü olmasıdır. Yavaş vuruşlarda top süngere kadar
gömülmez ve bu yüzden top sadece lastiğin hızından etkilenir, ve bu yüzden daha
yavaş gider. İnce lastik kalın sünger anlayışıyla üretilen lastikler yavaş
vuruşlarda yavaş, hızlı vuruşlarda ise hızlıdırlar. Ayrıca bu tür lastikler
masaya yakın kontra vuruşlarda daha avantajlıdırlar. Eğer hızlı bir lastik
kullanıyor ve "dokununca uçuyor" diye şikayet ediyorsanız, ince lastik kalın
sünger anlayışı size daha uygundur.
İnce
lastiğin bir diğer avantajı ise daha elastik olduğu için topu daha iyi
hissedersiniz. Biri kalın diğer ince aynı sertlikte iki lastiğe 2.0mm
kalınlığında orta sert bir sünger takıldığında, ince lastikli olan daha yumuşak
bir his verir ve topu daha iyi hissetmenizi sağlar. Bu da kontrolü artırır.
Not:
Butterfly Brcye'ın en fazla 2.1 mm kalınlığında süngerli versiyonu vardır. Bunun
nedeni Brcye'ın lastiğinin kalın olması değil, Bryce'ın çok hızlı bir lastik
olmasından dolayı max kalınlıkta üretilmesine gerek olmamasıdır.
Sert veya yumuşak süngerli lastikler
Sert
süngerler daha fazla hız üretirler fakat top bu tür süngerlerin içine yeterince
gömülemedği için lastiğin spin potansiyelini kısıtlarlar. Ayrıca sert süngerli
lastiklerin hissi zayıftır.
Yumuşak
süngerler ise daha yavaştır fakat daha iyi spin üretirler ve topu daha iyi
hissetmenize yardımcı olurlar. Ayrıca yumuşak süngerli lastikler ile oynarken
tahtanızın özelliklerini daha iyi hissedersiniz. Tahtanız hızlıysa hızlı, yavaş
ise daha yavaş bir raketiniz olur.
Sert
süngerli lastikler hızlandırıcı zamk (solüsyon) ile kullanıldıklarında zamkın
hızlandırıcı etkisi daha az olur. Hızlandırıcı zamk sert süngerin içine yeteri
kadar nüfuz edemez ve süngerin şişerek yumuşamasına engel olur.
Sert süngeri
genelde yapışkan yüzeye sahip lastiklerle birlikte Çinliler kullanırlar. 729,
HurricaneII gibi lastikler sert süngere sahiptir. Orta sert süngerli lastikler;
Butterfly Sriver, Brcye, Stiga mendo, Yasaka markV, Tibhar Rapid. Yumuşak
süngerli lastikler ise Butterfly Sriver FX, Brcye FX, Tibhar Makks, Joola Samba,
Tibhar Rapid Soft gibi lastiklerdir.
Yumuşak veya sert lastikler
Lastiğin
yumuşak olması genellikle daha yavaş olmasına neden olur. Eğer lastik hem ince
hem de yumuşaksa, çok spinli ama yavaş olur. Lastik hem sert hem de kalın ise
çok hızlı ama hissiz ve az spinli olur.
Joola samba,
Butterfly Tackiness D ve C, yumuşak lastiklidir ve hızdan bir parça fedakarlık
ederler. Fakat top hissi oldukça iyidir ve iyi spin üretirler. Butterfly Brcye,
Yasaka V Stage, Stiga Mendo MP ise sert lastiklere sahiptirler. Bu yüzden
oldukça hızlıdırlar fakat top hissi zayıftır ve çok çok iyi spin üretemezler.
Butterfly Sriver ve Stiga Mendo bu iki grubun ortasında olan "klasik"
lastiklerdir.
Kalın veya
ince süngerli lastikler
Kullanılan
süngerin kalınlığı arttıkça lastiğin hızı ve spini artar fakat hissedilmesi
azalır. Süngerin kalınlığı azaldıkça lastiğin hızı ve spini azalır fakat
hissedilmesi artar.
Lastik veya
sünger gerginliği
Sert sünger
ve sert lastik hızlıdır fakat hissizdir. Yumuşak lastik ve yumuşak süngerliler
ise yavaştır.
Bu yüzden
1970'li yıllardan beri atak oyuncular lastiklerini hızlandırıcı zamk ile
yapıştırırlar. Zamk sürülen sünger şişerek yumuşar. Top süngerin içine
daha kolay gömülür ve raketin sert olan tahta kısmıyla daha iyi temas sağlayarak
daha fazla hız üretir. Ayrıca top süngerin içine daha fazla gömüldüğü için spin
miktarı artar. Hızlı zamk kullanmanın bir takım dezavantajları vardır. Devamlı
zamk ile uğraşmak gerektirir, zamk sürülen sünger zamkın etkisi geçtiği zaman
tamamen eski durumuna gelemez ve elastikiyetini kaybeder. Ayrıca devamlı sök-tak
yapıldığı için lastiğin ömrü kısalır. Üreticiler bu dezavantajları ortadan
kaldırmak için zamk sürülmüş gibi özellikleri olan lastikler üretmeye
başladılar. Hem hızlı hem de hisli lastikler üretebilmek için çarenin lastik ve
süngerin gergin olması gerektiğini biliyorlardı (bir davul veya tramplen
düşünün; ne kadar gergin olurlarsa o kadar çok zıplatırlar). Bu yüzden
üreticiler lastik, sünger veya her ikisi birden gergin olan farklı özelliklerde
lastikler üretmeye başladılar. Bu şekilde bazı lastiklerde lastiği yapıştırmaya
gerek kalmıyor, bazılarında ise gergin olan lastiği bir kez daha yapıştırarak
mega hızlı bir lastik elde edebiliyorsunuz. Peki lastiğin veya süngerin gergin
üretilmesinin oynama karakterine etkileri nelerdir?
Lastik
gergin ise yavaş vuruşlarda topu kontrol etmek zorlaşır, “dokununca uçuyor”
ifadesi bu tür lastikler için kullanılır. (Donic desto f1-f2-f3, Joola Samba
click). Servisi karşılamak, itmek veya kesmek bu tür lastikler ile çok zordur ve
hassas bilek ve tecrübe gerektirir. Gergin üretilmiş bir lastik ile kısa ve
etkili servis atmak da zordur çünkü top lastiğe değer değmez hemen zıplar ve
topa iyi falso veremezsiniz. Ayrıca top yavaş vursanız dahi hızlı gider.
Gergin
süngere sahip lastiklerde ise eğer lastik gergin üretilmemişse yavaş vuruşlarda
yavaş, hızlı vuruşlarda ise hızlı tepki verir (Stiga innova premium, Tibhar
makks, Donic S40).
Gergin
sünger hem hızlı vuruşlarda hızı artırır, hem de kontrolden çok fazla taviz
vermez. Ancak gergin üretilmiş süngerli lastikler hızlandırıcı zamk'a nomal
süngerler kadar fazla tepki vermezler çünkü zaten gergin olarak üretilmişlerdir.
Hem lastik
hem sünger gergin üretilmişse kontrol iyice zorlaşır. Hem yavaş hem hızlı
vuruşlarda lastik çok canlı ve sert tepkiler verir. Bu tür lastikler daha yavaş
tahtalarda daha kontrollü tepkiler verir ve daha tacrübeli ellerde öldürücü bir
silaha dönüşürler. (Butterfly Brcye, Joola Air, Yasaka V stage).
Bu bilgilere
bakarak dünyanın en hızlı lastiği gergin üretilmiş, sert ve kalın lastikli, sert
ve kalın süngerli lastiklerdir (bu özellikleri en çok çağrıştıran lastik
Brcye'dır). Dünyanın en spinli lastikleri ise yumuşak ve kalın süngerli,
yapışkan ve ince yüzeyli lastiklerdir (Bu özelliklere uyan lastikler Çin
lastikleridir. Friendship 729 Soft, Juic 999. Dünyanın en kontrollü lastiği ise
çok ince ve yumuşak süngerli, yumuşak lastikli bir "anti" lastik olabilir.
Sizler de
kendi oyun stilinizi göz önünde tutarak ve mevcut lastiklerinizin özelliklerine
bakarak yeni alacağınız lastiklerin özelliklerini belirleyebilir ve doğru
lastiği rahatlıkla bulabilirsiniz.
Yazan : 'TsuBaSa'
- Ozan Nazif Kayıhan - Copyright © 2004
|